کارشناسان حوزه طیور معتقدند شرایط فعلی تولید مرغ در کشور نگرانکننده است؛ چرا که از یکسو هزینه نهادهها پس از حذف ارز ترجیحی جهش کمسابقهای داشته و از سوی دیگر مسیرهای تأمین خوراک طیور با محدودیتهای جدیدی روبهرو شده است. در این میان، کاهش جوجهریزی که شاخص اصلی وضعیت تولید ماههای آینده است، خبر از امکان کمبود و افزایش قیمت مرغ در بازار میدهد.
مهدی خداوردی، کارشناس حوزه طیور، در گفتوگو با قدس به تشریح آخرین وضعیت جوجهریزی، مشکلات مرغداران و سناریوهای پیشنهادی برای تأمین پایدار نهادههای دامی پرداخت و گفت: بر اساس آمارهای وزارت جهاد کشاورزی برای تأمین گوشت مرغ مورد نیاز کشور به طور متوسط ماهانه حدود ۱۴۰ میلیون قطعه جوجهریزی لازم است، اما بررسی ماههای اخیر نشان میدهد وضعیت جوجهریزی در کشور مطلوب نیست و به شکل محسوسی کاهش پیدا کرده است.
وی افزود: در فروردین ۱۴۰۵ حدود ۹۵ میلیون قطعه و در اسفند ۱۴۰۴ حدود ۱۰۵ میلیون قطعه جوجهریزی انجام شده که این آمارها نشان میدهد در دوماه اخیر میزان تولید نسبت به نیاز کشور فاصله قابل توجهی پیدا کرده است. به گفته او، ادامه این روند میتواند در هفتههای آینده خود را به صورت کمبود گوشت مرغ در بازار یا افزایش شدید قیمت نشان دهد.
دلایل اصلی کاهش انگیزه مرغداران
خداوردی با اشاره به دلایل کاهش انگیزه مرغداران برای جوجهریزی توضیح داد: یکی از مهمترین مشکلات، تأمین نهادههای دامی بهویژه کنجاله سویاست. قیمت کنجاله سویا به بیش از ۱۰۰ هزار تومان رسیده و تأمین آن برای بسیاری از مرغداران با دشواری جدی همراه شده است.
وی کمبود سرمایه در گردش را از دیگر عوامل اثرگذار دانست و اظهار کرد: پس از حذف ارز ترجیحی در دی ۱۴۰۴ قیمت نهادههای دامی بیش از پنج برابر افزایش یافت، اما سرمایه در گردش تولیدکنندگان متناسب با این افزایش رشد نکرد و بسیاری از مرغداران با محدودیت مالی برای ادامه فعالیت روبهرو شدند.
این کارشناس حوزه طیور در ادامه به سیاستهای قیمتی در بازار مرغ اشاره کرد و گفت: دولت برای حمایت از مصرفکننده اقدام به کنترل قیمت گوشت مرغ میکند، اما ادامه این روند میتواند به تولید آسیب بزند.
به اعتقاد این کارشناس تعیین یک قیمت عادلانه و قابل قبول برای تولیدکننده و مصرفکننده ضروری است و در صورت نیاز میتوان از طریق کالابرگ یا افزایش یارانه از مصرفکنندگان حمایت کرد.
خداوردی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع تأمین پایدار خوراک طیور پرداخت و تأکید کرد: یکی از مسائل جدی پیش روی صنعت طیور، وابستگی به واردات ذرت و کنجاله سویاست. مسیر تأمین این نهادهها عمدتاً از کشورهای همسو با تحریم و از طریق بنادر جنوبی کشور انجام میشود و در شرایط فعلی احتمال بروز اختلال در واردات آنها وجود دارد.
ضرورت تنوعبخشی در تأمین خوراک طیور
وی افزود: برای کاهش این ریسک باید به سمت تنوعبخشی در ترکیب جیره دام و طیور حرکت کرد و از نهادههای جایگزین مانند گندم دامی یا کنجاله آفتابگردان استفاده کرد. همچنین میتوان بخشی از نیاز کشور را از طریق کشورهای غیرهمسو با تحریم یا کشورهای دوست تأمین کرد و ظرفیت واردات از بنادر شمالی را نیز فعالتر ساخت.
به گفته این کارشناس، استفاده از ارزهای جایگزین دلار در مبادلات تجاری نیز میتواند بخشی از مشکلات تأمین نهاده را کاهش دهد و فشار واردات ذرت و سویا را کمتر کند.
کارشناسان معتقدند مجموعه این اقدامات میتواند به پایداری زنجیره تأمین خوراک دام و طیور کمک کند و از بروز نوسان در تولید مرغ جلوگیری کند؛ موضوعی که با توجه به نقش مهم این محصول در سبد غذایی خانوار، از اهمیت بالایی برای بازار و امنیت غذایی کشور برخوردار است.
